Róża Luksemburg

W związku z pracami nad kolejnym numerem „Praktyki Teoretycznej”, który poświęcony będzie spuściźnie Róży Luksemburg, rozpoczynamy publikowanie jej mniej znanych pism. „Mniej znanych”, czyli takich, które nie ukazały się nigdy w języku polskim lub też nie zostały w Polsce nigdy wznowione po pierwotnej publikacji na łamach bieżącej prasy. Twórczość Luksemburg jedynie w niewielkim stopniu znana jest bowiem polskiemu czytelnikowi. Skazany jest on w zasadzie tylko na obszerne, choć absolutnie nie wyczerpujące dwutomowe wydanie (Wybór pism) z roku 1959 oraz większe prace zwarte: Akumulacja kapitału, Kryzys socjaldemokracji, Wstęp do ekonomii politycznej czy Rozwój przemysłu w Polsce. Do tego dochodzą edycje listów, z monumentalnym, trzytomowym wydaniem korespondencji z Leonem Jogichesem-Tyszką na czele. Oczywiście, wydano także kilka tomów z publicystyką Róży Luksemburg (np. O Rewolucji. Rosja 1905, 1917), poza nielicznymi wyjątkami znaleźć tam jednak można artykuły, obecne już w wydaniu z roku 1959.

Wydawać się może, że to i tak dużo, że wszystkie najważniejsze prace Luksemburg są stosunkowo łatwo osiągalne dla zainteresowanego czytelnika. Sporo w tym oczywiście racji, nie zmienia to jednak faktu, że duża część tekstów wciąż pozostaje dostępna jedynie w największych bibliotekach naukowych, często na dodatek w języku niemieckim. Tymczasem obok tekstów publicystycznych, pisanych „na gorąco”, w reakcji na konkretne wydarzenie, można pośród nich znaleźć sporo artykułów o dużym ładunku teoretycznym.

Mniej znane pisma Róży Luksemburg będziemy publikować w każdą drugą i czwartą środę miesiąca. Będą one poprzedzone krótkim wstępem i zaopatrzone, w miarę potrzeby, w przypisy zawierające stosowne wyjaśnienia. Nie przyjmujemy żadnego klucza – chronologicznego czy problemowego. Publikować zamierzamy zarówno teksty popularyzatorskie, skierowane do masowego odbiorcy, jak i artykuły teoretyczne, zamieszczane w takich periodykach jak Die Neue Zeit czy Przegląd Socjaldemokratyczny. Widoczna w ten sposób stanie się wszechstronność pisarskiego warsztatu Luksemburg i swoboda z jaką podejmowała wszystkie w zasadzie problemy pojawiające się w polu widzenia europejskiej socjaldemokracji końca XIX i początku XX w. Zaczynamy szkicem napisanym przez nią na dwudziestą piątą rocznicę śmierci Karola Marksa. Zapraszamy do lektury!

 

1. Róża Luksemburg – Karol Marks

2. Róża Luksemburg – Zastój i postęp w marksizmie

3. Róża Luksemburg – Proletariuszka

4. Róża Luksemburg – Kto winien?

5. Róża Luksemburg – Rok rewolucji

6. Róża Luksemburg – Socjalpatriotyczne łamańce programowe

7. Róża Luksemburg – Taktyka rewolucji

8. Róża Luksemburg – Święto Majowe i Socjalizm

9. Róża Luksemburg – Wybuch rewolucji w Łodzi

10. Róża Luksemburg – Nowe Waterloo socjalizmu

11. Róża Luksemburg – Na wulkanie

12. Róża Luksemburg – Socjalizacja społeczeństwa

13. Róża Luksemburg – Co robią przywódcy?

14. Róża Luksemburg – Otwarte karty

15. Róża Luksemburg – Po pogromie

16. Róża Luksemburg – O nadludzkiej walce w Łodzi

17. Róża Luksemburg – Czarna karta rewolucji

18. Róża Luksemburg – Praktyka rewolucji